Lịch sử thế giới › Châu Á · Asia › Bahrain

Ảnh bìa / Cover photo: Martin Falbisoner · Wikimedia Commons · CC BY-SA 4.0

Tóm tắt · In brief

Hòn đảo nhỏ bé này từng là Dilmun huyền thoại, trạm trung chuyển giữa Lưỡng Hà và thung lũng Indus, rồi trở thành thủ phủ nghề mò ngọc trai của vùng Vịnh và là nơi đầu tiên ở bờ Ả Rập của Vịnh tìm thấy dầu mỏ.

This small island was once legendary Dilmun, a way station between Mesopotamia and the Indus Valley, later the pearl-diving capital of the Gulf and the first place on the Arabian shore of the Gulf to strike oil.

⏳ Dấu mốc · Key dates🇻🇳 Tiếng Việt🇬🇧 English📚 Nguồn · Sources

Dấu mốc chính · Key dates

  • Thiên niên kỷ 3 TCN / 3rd millennium BCENền văn minh Dilmun hưng thịnh / Dilmun civilization flourishes
  • 1521Bồ Đào Nha chiếm đóng / Portuguese occupation
  • 1783Nhà Al Khalifa nắm quyền / Al Khalifa take control
  • 1932Phát hiện dầu mỏ / Oil discovered
  • 1971Độc lập / Independence

Lịch sử Bahrain

Dilmun – hòn đảo của những suối nước ngọt

Từ khoảng thiên niên kỷ 3 TCN, Bahrain là trung tâm của Dilmun, một mạng lưới thương mại được nhắc đến trong văn bản Sumer như vùng đất thanh khiết. Tàu thuyền dừng chân tại đây để lấy nước ngọt từ các mạch suối và trao đổi đồng, gỗ, ngọc trai giữa Lưỡng Hà và thung lũng Indus. Hàng nghìn gò mộ Dilmun rải rác trên đảo, cùng di chỉ Qal’at al-Bahrain với các lớp cư trú chồng lên nhau qua hàng nghìn năm, ngày nay là Di sản Thế giới. Người Hy Lạp gọi đảo là Tylos. Đến thế kỷ 7, cư dân trên đảo tiếp nhận Hồi giáo từ rất sớm.

Ngọc trai, người Bồ Đào Nha và nhà Al Khalifa

Năm 1521, người Bồ Đào Nha chiếm Bahrain và kiểm soát đảo gần tám mươi năm, để lại dấu ấn trên pháo đài ven biển, trước khi Ba Tư Safavid giành lại vào năm 1602. Năm 1783, gia tộc Al Khalifa từ Zubarah trên bán đảo Qatar nắm quyền và vẫn trị vì đến nay. Suốt thế kỷ 19, nền kinh tế xoay quanh nghề mò ngọc trai: những con thuyền dhow ra khơi trong mùa hè, thợ lặn nín thở xuống đáy biển. Con đường ngọc trai ở Muharraq ngày nay là Di sản Thế giới. Các hiệp ước với Anh từ năm 1820 dần biến Bahrain thành xứ bảo hộ.

Dầu mỏ, độc lập và vương quốc hiện đại

Khi nghề ngọc trai sụp đổ trước ngọc nuôi của Nhật Bản, việc phát hiện dầu mỏ năm 1932 đã mở ra một hướng đi mới. Năm 1970, sau một cuộc tham vấn do Liên Hợp Quốc tổ chức, Iran từ bỏ yêu sách chủ quyền, và Bahrain tuyên bố độc lập năm 1971. Nghị viện được bầu năm 1973 bị giải tán hai năm sau. Năm 1986, cầu vượt biển King Fahd nối đảo với Ả Rập Xê Út. Năm 2002, dưới thời Hamad bin Isa, Bahrain trở thành vương quốc và khôi phục bầu cử. Các cuộc biểu tình năm 2011 bị dập tắt với sự hỗ trợ của lực lượng vùng Vịnh, để lại căng thẳng chính trị. Ngày nay, Bahrain là trung tâm tài chính của khu vực.

History of Bahrain

Dilmun – island of freshwater springs

From around the 3rd millennium BCE, Bahrain was the heart of Dilmun, a trading realm described in Sumerian texts as a pure land. Ships called here for fresh water from its springs and exchanged copper, timber and pearls between Mesopotamia and the Indus Valley. Thousands of Dilmun burial mounds dot the island, and the site of Qal’at al-Bahrain, with layers of settlement stacked over thousands of years, is now a World Heritage Site. The Greeks knew the island as Tylos. In the 7th century its inhabitants were among the early adopters of Islam.

Pearls, Portuguese and the Al Khalifa

In 1521 the Portuguese seized Bahrain and held it for nearly eighty years, leaving their mark on the coastal fort, before Safavid Persia took it back in 1602. In 1783 the Al Khalifa family from Zubarah on the Qatar peninsula took control, and they still rule today. Throughout the 19th century the economy revolved around pearl diving: dhows sailed out each summer as divers plunged to the seabed on a single breath. The pearling path in Muharraq is now a World Heritage Site. Treaties with Britain from 1820 onward gradually made Bahrain a protectorate.

Oil, independence and a modern kingdom

As pearling collapsed in the face of Japanese cultured pearls, the discovery of oil in 1932 opened a new path. In 1970, after a UN-conducted consultation, Iran dropped its claim to sovereignty, and Bahrain declared independence in 1971. A parliament elected in 1973 was dissolved two years later. In 1986 the King Fahd Causeway linked the island to Saudi Arabia. In 2002, under Hamad bin Isa, Bahrain became a kingdom and restored elections. Protests in 2011 were suppressed with the help of Gulf forces, leaving lasting political tensions. Today Bahrain is a regional financial hub.

📚 Nguồn đối chiếu · Sources

  1. Encyclopaedia Britannica — Bahrain
  2. Wikipedia — History of Bahrain

Bài tổng quan chọn lọc do AIImpish biên soạn; với các vấn đề còn tranh luận, nên đọc thêm tư liệu gốc và nghiên cứu chuyên ngành. / A selective overview by AIImpish; consult primary records and specialist scholarship on contested questions.

Khám phá tiếp · Keep exploring

Đọc lịch sử các nước khác ở Châu Á · Asia hoặc mở danh mục 195 quốc gia →